Popatrz, w dłoniach trzymają kamienie

18 Grudzień 2020
Mural nieopodal konkatedry pw. św. Jadwigi przypomina Wydarzenia Zielonogórskie z 1960 r. Widać na nim tłum ludzi rzucających kamieniami.

- Chodziło mi o to, by pokazać wielu ludzi z tym charakterystycznym gestem ręki. Trzymają w niej kamienie, którymi będą rzucać w milicjantów. To wyraz buntu – opowiada Jakub Bitka, artysta plastyk, autor murali. Jego dzieło komponuje się ze stojącą nieopodal rzeźbą przedstawiającą ks. Kazimierza Michalskiego, którego po Wydarzeniach Zielonogórskich komuniści usunęli z miasta. Rzeźbę odsłonięto w maju tego roku.

Na początku listopada pokazywaliśmy J. Bitkę podczas pracy nad muralem. Wtedy malował chłopca w krótkich spodenkach z kamieniami w ręku - to jedno z najbardziej rozpoznawalnych zdjęć, które wykonali agenci SB podczas rozruchów. 30 maja 1960 r. demonstranci broniący Domu Katolickiego starli się z milicją. W ruch poszły pałki, gaz łzawiący i kamienie. Setki osób aresztowano. To były największe rozruchy w dziejach powojennej Zielonej Góry. W czasach PRL władze chciały je wymazać z pamięci zielonogórzan.

- Korzystałem z tych zdjęć przechowywanych w archiwum IPN – przyznaje J. Bitka. – Analizowałem je, między innymi przyglądając się gestom. Przed muralem trzeba na chwilę przystanąć i poszukać. Tu nie ma jednego bohatera, który wszystko opowiada. Jest wiele postaci budzących pytania. To opowieść o starciu człowieka z rzeczywistością, systemem. To wyraz buntu. Nie miało powstać renesansowe dzieło, ładnie malowane, lecz nowoczesne, bardzo ekspresyjne.

Autor wykorzystał robione z ukrycia zdjęcia SB oraz zdjęcia ze współczesnych rekonstrukcji Wydarzeń Zielonogórskich. A wśród nich widzimy fotografie z kartotek milicyjnych osób aresztowanych za udział w rozruchach. To prześladowani zielonogórzanie.

(tc)

 
wybierz swoje
Barcikowice sołtys Franciszek Kosidło Franciszek Kosidło
Drzonków sołtys Renata Woźniak Renata Woźniak
Jany i Stożne sołtys Monika Turzańska Monika Turzańska
Jargoniewice sołtys Elżbieta Świercz Elżbieta Świercz
Jeleniów sołtys Wojciech Bortnowski Wojciech Bortnowski
Kiełpin sołtys Aneta Walczak Aneta Walczak
Krępa sołtys Janusz Sikora Janusz Sikora
Łężyca sołtys Jolanta Rabęda Jolanta Rabęda
Ługowo sołtys Agnieszka Głuska Agnieszka Głuska
Nowy Kisielin sołtys Andrzej Zalewski Andrzej Zalewski
Ochla sołtys Aleksander Kosowicz Aleksander Kosowicz
Przylep sołtys Mieczysław Momot Mieczysław Momot
Racula sołtys Mirosława Jabłonka Mirosława Jabłonka
Stary Kisielin sołtys Krystyna Koperska Krystyna Koperska
Sucha sołtys Ireneusz Rypson Ireneusz Rypson
Zatonie i Marzęcin sołtys Krzysztof Sadecki Krzysztof Sadecki
Zawada sołtys Jan Smoter Jan Smoter
Zielona Góra prezydent Janusz Kubicki Janusz Kubicki